Usta bir tahsisçi ya da mali analist bilançoya ilk bakışta anlar neyin ne olduğunu. Sistem ne kadar aktarsa da arındırsa da sistemin göremediğini anında görür, görmelidir de. Bugün size bazı taktikler vereceğim..
Bilançoyu ilk elinize aldınız önce sistemin yaptığı aktarma arındırmaları kontrol edin. En son ara dönem detay mizanını hızlıca süzün büyük tutarlı bakiye vermiş ve geçmiş yıla göre büyük değişkenlik göstermiş hesapları sıkıca irdeleyin. Sektörüne göre değişmekle birlikte kasada 100 bin liradan fazla paraya intiba etmeyin. Alınan çekler detayını mutlaka isteyin, kendi içinde yüzde kaçını ifade ediyor yoğunlaşma var mı, bu çekler içerisinde karşılıksız çek var mı veya istihbarat sorgusunda bir olumsuzluk var mı bakın, sorunlu hale gelmiş alacaklara sorunlu hale geldiği yıl şüpheli alacaklara çekip karşılık ayırın diğer dönemlerde direkt öz varlıklardan düşün. Banka mevduatlarına şu gözle bakın, spekülatif türev işlem yapan firmaların banka mevduatları çok hareketlidir, türev işlem yapıp yapmadığını Merkez Bankası Türev İşlemler memzucundan kontrol edin ve türev işlem yapan firmaların forward swap işlemleri hedging mi yoksa spekülatif amaçlı mı yaptığını mutlaka öğrenin spekülatif amaçlı türev işlem yapmadığına dair yazılı müşteri beyan formu alın. Yine alınan çekler detayını alamadığınız müşterilerde mutlaka KKB Çek sorgusunda HvSCAOÇR çeklerde son 12 ayda karşılıksız çıkan çek tutarı kadar kısmını firmanızın alınan çeklerinden ve öz kaynaklarından karşılıklı tenzil edin.
120 alıcılar hesabında hareketsiz donuk alacakları diğer dönemlerle kıyaslayıp 3 dönemde de hareketsizse öz kaynaklardan 3 dönemde de tenzil edin. Diyelim ki donuk bakiye en güçlü Kurumun birinden, hiç önemli değil yine düşün çünkü siz onu o firma çürük olduğu için değil kendi kayıtlarınızdan belki de tahsil ettiğiniz halde bikançonuzdan çıkmamanızdan kaynaklanıyor. Ya da gerçekten tahsis edilemiyordur yine düşmelisiniz. Son üç dönemde de hareket görmemişse ama tutarları artarak devam ediyorsa yine düşün çünkü muhtemelen SMM kur değerlemesi yaptığı için aradaki artan fark kur farkıdır. Firmanızın alacak kaleminin üzerinde çok durun. Alacak tahsil süresi sektörle uyumlu mu firma beyanı ile uyumlu mu teyit edin. Geçmiş yılın satışı kaynaklı alacakları tespit edip faaliyet döngüsü sürelerinizi etkilememesi için diğer çeşitli alacaklara çekin. Alacak kalitesi işletmenin devamlılığının ana koşulu. Çünkü alacakların yaygın olması, alacak tahsil süresinin kısalığı, firmanın direkt kredi ihtiyacını etkileyecek. Mali analiz raporlarınızda, kredi komitelerinizde alacaklara özel parantez açın. Unutmayınız ki alacaklar kurumsal hafızadır. Ne kadar eskiyse, o kadar unutulmaya yüz tutmuş ve değerini kaybetmiş bir söz gibidir. Bankacı, bir arşivci titizliğiyle bu hafızayı tarar; tozlanmış sayfaların arasında henüz taze olan ‘nakde çevrilebilir sözü’ arar.
